PANCERNIKI w AKCJI tom I – H. W. Wilson

28869160584678d5146ce

W zeszłym roku oświęcimski prymus na rynku książki militarnej uraczył miłośników marynistki książką Herberta W. Wilsona Pancerniki w akcji.  To kolejna pozycja w ofercie wydawnictwa NapoleonV zapełniająca istniejącą na naszym rynku lukę. Tłumaczenie pracy Wilsona winno bowiem ukazać się w Polsce wiele dekad temu. Jest to już publikacja klasyczna. W zasadzie każda książka traktująca o szeroko pojętych okrętach pancernych zawiera odwołania do Pancerników w akcji. Dobrze się więc stało, że po osiemdziesięciu latach od ukazania się pierwszego brytyjskiego wydania, doczekaliśmy się polskiego tłumaczenia. Wyjątkowość tej książki to zasługa autora, brytyjskiego dziennikarza, mającego szerokie kontakty w flotach wielu państw. Dzięki temu miał dostęp do informacji o charakterze niejawnym.,

Omawiana pozycja traktuje o działaniach bojowych okrętów pancernych od chwili ich powstania i powszechnego wprowadzenia na stany flot, do lat 20-tych XX wieku (pierwsze wydanie ukazało się w 1926 roku). Autor koncentruje się przede wszystkim na użyciu jednostek pancernych, a w zdecydowanie mniejszym aspekcie na stronie technicznej ich konstrukcji. Czytelnik nie znajdzie więc w tej książce rozbudowanych opisów technicznych. Wszystkie dane taktyczno-techniczne okrętów ograniczone zostały do niezbędnego minimum. Wilson podaje więc tylko wyporność, uzbrojenie główne i artylerię średnią, prędkość, czasem wielkość załogi.

Ze względów praktycznych praca podzielona została na dwie części. Pierwsze przedstawia okręty pancerne od połowy XIX wieku do konfliktów włosko-tureckiego i grecko-tureckiego na początku XX wieku. Druga (ukaże się w tym roku) obejmuje cały okres pierwszej wojny światowej oraz konflikty początku lat 20-tych.

 Tom pierwszy liczy 358 stron. Zawiera 19 tabel, 22 mapy oraz ok. 20 fotografii i schematów. Praca podzielona została na przedmowę do polskiego wydania, przedmowę do angielskiego wydania z połowy lat 90-tych zeszłego wieku autorstwa Johna Robertsa, wstęp autora i 16 rozdziałów.

Pierwsze dwa rozdziały są niejako wstępem do tematu. Wilson przedstawia w nich początki okrętów pancernych, użycie granatów w artylerii morskiej oraz pierwsze starcie pancernych okrętów w trakcie wojny secesyjnej. Następnie opisuje działania okrętów opancerzonych na wodach śródlądowych Ameryki i blokadę wybrzeża Konfederacji. Trzeci rozdział poświęcono wojnie prusko-duńskiej oraz wojnie sześciotygodniowej. Autor najwięcej uwagi przeznaczył na działania bojowe na Adriatyku, w szczególności ocenie dowódców włoskiego i austriackiego oraz bitwie pod Lissą. Czwarty to kilka akapitów o wojnie francusko-pruskiej, kilka kolejnych o wojnie domowej w Hiszpanii, całkiem sporo o wojnie rosyjsko-tureckiej i opis morskich działań podczas kilku konfliktów w Ameryce Południowej. Kolejny przedstawia brytyjską interwencję w Egipcie wojnę francusko-chińską, rewolucję w Chile, wojnę domową w Brazylii. W rozdziale szóstym opisano przebieg wojny japońsko-chińskiej, z szczególnym uwzględnieniem bitwy u ujścia Jalu oraz powstanie Burów.

Od rozdziału siódmego mamy, w mojej ocenie, ciekawszą część książki. Rozdziały siedem i osiem poświęcono wojnie amerykańsko-hiszpańskiej. Dla mnie to chyba dwa z trzech najciekawszych rozdziałów w pracy. Może dlatego, że stosunkowo niewiele czytałem o tym konflikcie. Z zaskoczeniem przeczytałem o konfliktach między amerykańskimi admirałami, czy ogromnej determinacji Hiszpanów (jakiej po nich się nie spodziewałem). Zajmująco opisano także kwestię katastrofy na Maine.

Następne sześć rozdziałów (od IX do XIV) to opis wojny rosyjsko-japońskiej. Przez siły i możliwości, przygotowania, poprzez przebieg działań wojennych zwieńczonych rozgromieniem Floty Bałtyckiej pod Cuszimą, po konkluzję opis ten jest bardzo szczegółowy. Wilson miał dostęp do oficjalnych dokumentów japońskich, dzięki czemu opis z punktu widzenia Japończyków ma charakter oficjalny.

Piętnasty rozdział to prezentacja przebiegu wojny włosko-tureckiej i wojen bałkańskich.

Ostatni rozdział poświęcono katastrofom okrętów pancernych. Zawiera kilka bardzo interesujących opisów tragedii, będących wynikiem albo błędów konstrukcyjnych albo błędów ludzkich. Dla mnie to trzeci z najciekawszych rozdziałów pierwszego tomu.

W książce uderza ogromna fachowość autora. Jego profesjonalizm budzi szacunek. Autor nie przywołuje niepotwierdzonych informacji. Wszystkie opisy i analizy oparte są o oficjalne publikacje, wspomnienia, opracowania. W przypadku kilku wersji Wilson wskazuje, którą wybiera i dlaczego. Jeśli mimo to ma wątpliwości, wyraża je. Wyciągane przez niego wniosku nic nie straciły na aktualności. Nie dziwi zatem, dlaczego jego praca wciąż jest powoływana we współczesnych opracowaniach.

Niestety, wśród tego „miodu” nie zabraknie też dziegciu. To od kilku przeczytanych przeze mnie pozycji oświęcimskiego wydawcy najgorzej zredagowana książka. Jej lektura od razu przypomniała mi początki wydawnictwa. Do 200-strony znalazłem ok. 140 literówek, błędów stylistycznych i językowych.  Później też ich trochę było, ale zwyczajnie przestałem liczyć. Pomijam zupełnie dowolną interpunkcję. Generalnie błędów merytorycznych nie ma. Tłumaczeniem zajmowała się bowiem osoba świetnie władająca językiem. Jest trochę zabawnych wpadek wynikających po prostu z nieznajomości tematyki marynistycznej (np. torpedo boat tłumaczone jako  łodzie torpedowe zamiast torpedowce czy budka sternika zamiast sterówka, albo nieco dziwne przeliczanie kalibrów z cali na milimetry).

Książkę gorąco polecam fanom działań wojennych na morzu. Miejscami są irytujące wpadki, ale mimo wszystko książka jest warta lektury.

Moja ocena 4/6

Książkę można kupić w dobrych księgarniach.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s