Mjr Naumowić, ppłk Desmazes ZWYCIĘSTWA SERBSKIE w 1914 roku

Wydawnictwo Napoleon V w 2012 roku udostępniło reprint książki ww. autorów Zwycięstwa serbskie w 1914 roku. Pierwsze polskie wydanie (i do 2012 roku jedyne) tego studium operacyjnego ukazało się w 1933 r..  W studium tym Naumowić i Desmazes przedstawiają w skali operacyjnej przebieg kampanii serbskiej od sierpnia 1914 r. do pobicia wojsk austro-węgierskich w grudniu nad Kolubarą. Jest to w zasadzie jedyne opracowanie w języku polskim o tej kampanii.

Książka została podzielona na 4 rozdziały, przedmowę, wstęp i zakończenie. Polskie wydanie opatrzono „słowem od tłumaczy„. Do tekstu załączono 7 rozkładanych, bardzo czytelnych i dobrych map. Całość liczy 85 stron.

W rozdziale pierwszym autorzy przedstawiają pokrótce historię Serbii od początku XIX wieku do wybuchu wojny. Zwracają przede wszystkim uwagę na konflikt serbsko-habsburski, zupełnie pomijając w zasadzie konflikt z Turcją i Bułgarią. Ponadto w tym rozdziale prezentowane są siły i plany stron. Przedstawiono dokładne OdB stron do szczebla brygady/samodzielnego pułku, ale z podaniem liczby baonów i baterii artylerii.

Kolejne rozdział to ofensywa austro-węgierska nad Driną i w okolicach Szabacu w sierpniu 1914 r. zakończona rozbiciem 5 Armii habsburskiej. Świetny opis podejmowania decyzji po stronie serbskiej, a także realizacji planu Naczelnego Dowództwa. Opisy walk skrótowe,  z uwagi na koncentrowaniu się przez autorów na szczeblu operacyjnym, a więc gdzie i co zrobiły Wielkie Jednostki, a nie ich pododdziały.

Trzeci rozdział prezentuje reakcję Dowództwa K.u.K. na porażkę w Serbii, przegrupowanie sił. Tarcia między Potiorkiem a Conradem (oczywiście prezentowane z perspektywy Conrada). Następnie mamy przedstawioną serbski wypad do Smyrnii i ofensywę w Bośni. Wreszcie początek wielkie ofensywy Potiorka i skutki dla położenia wojsk serbskich.

Ostatni rozdział przedstawia wydarzenia od wymuszonego odwrotu Serbów znad Driny po kontrnatarcie nad Kolubarą, zakończone generalnym pościgiem i oswobodzeniem całej Serbii z okupacji habsburskiej.

Zakończenie to przedstawienie wniosków autorów, jakie wyciągnęli oni z przebiegu kampanii.

Na podkreślenie zasługuje wielkie gloryfikowanie żołnierza i dowództwa serbskiego. Zwraca się wielokrotnie na niedostatki strony serbskiej (amunicja, broń itd.). Z drugiej strony zwraca się na uwagę na przewagę materiałową Austriaków, zarazem uzasadniając, zdaniem autorów prawidłowe, decyzje dowództwa serbskiego kolejnych odwrotów, chęcią wydłużenia linii zaopatrzenia przeciwnika, który zmuszony byłby do transportu wszelkich koniecznych środków w terenie bardzo trudnym, po rozmytych drogach. Dopiero w ostatniej fazie kampanii udało się Potiorkowi zdobyć linię kolejową umożliwiającą podsunięcie baz bliżej linii frontu (co i tak z uwagi na ofensywę serbską się nie udało). Ponadto prezentowany obraz żołnierza cesarsko-królewskiego jest niesympatyczny 🙂

Bardzo dobrze, że po tylu latach ukazał się reprint tej pracy. Front bałkański w pierwszej wojnie światowej to u nas temat dziewiczy. Mam nadzieję, że Wydawca go „pociągnie” i za jakiś czas ukaże się praca serbskich historyków o tym froncie, choćby pochodząca z lat 20-tych czy 30-tych.

Moja ocena 5/6

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s